هر دستگاهي كه در اينترنت وجود دارد يا به آن متصل است يك شماره شناسايي منحصر به فرد دارد كه به آن آدرس IP يا شماره IP گفته مي شود. IP چيزي مانند اين است: " 127. 55. 27. 216 " تركيبي از 4.3 ميليارد آدرس IP
همانطور كه در بالا ذكر شد آدرسهاي IP
براي قابل فهم بودن افراد معمولاً به صورت دسيمال (ده دهي) بيان مي
شوند كه با نقطه از يكديگر جدا شده اند. اما كامپيوتر ها با شكل
باينري (دودويي) اعداد سروكار دارد و براي ارتباط با يكديگر آنرا در
قالب صفر و يك بيان مي كنند مانند مثال زير:
11011000. 00011011. 00111101. 10001001
8تا 8تا 8تا 8تا

چهار عدد در يك آدرس IP
اكت (به معناي هشتايي) ناميده مي شوند، چون هر عدد به تنهايي از 8
عدد باينري تشكيل شده است. با تركيب همه اعداد 32 عدد باينري خواهيم
داشت. آدرس IP از
اعداد 32 بيتي تشكيل شده است. كه هر كدام از 8 وضعيت مي تواند 0 يا 1
باشد. يعني براي هر هشتايي 2 به توان 8 تا، 256 عدد مخلتف را مي
توان در نظر گرفت. پس هر عدد كه بين نقطه ها قرار مي گيرد مي تواند
بين 0 ــ 255 باشد. با توجه به اين كه 4 عدد داريم كه با نقطه از هم جدا
مي شوند مجموعاً 2 به توان 32 يا مجموعاً 4294967296 عدد منحصر به فرد
خواهيم داشت.
در نتيجه در حدود 4.3 ميليارد عدد را مي توان براي آدرسهاي IP منحصر به فرد معين كرد البته با صرفنظر از تعدادي آدرس معين كه استفاده از آنها براي عموم محدود شده است. مثلاً آدرس IP به صورت 0. 0. 0. 0 براي شبكه default و آدرس 255. 255. 255. 255 براي broad cast رزرو شده اند.
تركيب اين اعداد فقط براي دادن يك
شماره منحصر به فرد و شناسايي نيست بلكه براي ايجاد كلاسهايي است كه
بتوان آنها را به يك شغل، دولت، منطقه خاص و غيره نسبت داد.
اعداد بين نقطه ها يا اكت ها (هشتايي)
به دو قسمت تقسيم مي شوند. شبكه و هاست. اولين عدد بين نقطه ها
مربوط به شبكه است. اين عدد براي شناسايي يك شبكه كه يك كامپيوتر به
آن متصل است استفاده مي شود.
هاست (كه گاهي با نام Node شناخته مي شود) كامپيوتري كه واقعاً در شبكه وجود دارد مشخص مي كند. قسمت مربوط به هاست معمولاً آخرين عدد است.
5 كلاس IP به علاوه آدرسهاي خاص مشخص وجود دارد:
سه کلاسِ پایهایِ مختلفِ نشانیدهیِ آیپی، برای شبکههای بزرگ، متوسط و
کوچک وجود دارد. کلاس A برای شبکههای بزرگ، کلاس B برای شبکههای متوسط
و کلاس C برای شبکههای کوچک است.
علاوه بر این سه کلاس، کلاس D برای پخش چندگانه، ارسال اطلاعات به
گروهی از رایانهها، و کلاس E برای کارهای جستجو وجود دارند. برای شرکت
در پخش چندگانهٔ آیپی، مجموعهای از رایانههای میزبان باید بر سر
استفاده از آدرس پخش چندگانه، به طور مشترک توافق داشته باشند. پس از
تشکیل گروه پخش چندگانه یک کپی از هر بستهٔ اطلاعاتی فرستاده شده به
نشانی پخش چندگانه به هر رایانهٔ میزبان در مجموعه تحویل میگیرد.
بنابراین نخستین 4 بیت (از سمت چپ) آدرس IP کلاس آن را مشخص میکند.
همچنین اگر نمایش نقطهدار را در نظر بگیریم از روی مقدار دهدهی بایت اول
کلاس آن تشخیص داده میشود.
| کلاس | طول بر حسب بیت | شروع | پایان | CIDR | subnet mask |
| Class A |
0 |
0.0.0.0 |
127.255.255.255 |
/8 |
255.0.0.0 |
| Class B |
10 |
128.0.0.0 |
191.255.255.255 |
/16 |
255.255.0.0 |
| Class C |
110 |
192.0.0.0 |
223.255.255.255 |
/24 |
255.255.255.0 |
| [[Class D [[multicast |
1110 |
224.0.0.0 |
239.255.255.255 |
/4 |
Not Defined |
| [[Class E [[reserved |
1111 |
240.0.0.0 |
255.255.255.255 |
/4 |
Not Defined |
كلاس A: اين كلاس براي شبكه هاي خيلي بزرگ است. مانند يك كمپاني عظيم بين المللي كه داراي يك شبكه بزرگ است. آدرسهاي IP كه اعداد اول آنها (اولين اكت) از 1 تا 126 باشد قسمتي از اين شبكه هستند. سه عدد بعدي براي شناسايي Host به كار مي روند. اين بدان معناست كه 126 شبكه كلاس A وجود دارند كه هر كدام 16777214 هاست و مجموعاً 2 به توان 31 آدرس IP منحصر به فرد مي توان ساخت. اما نيمي از اين تعداد آدرس IP قابل دسترسي است. در شبكه هاي كلاس A اولين عدد باينري هميشه صفر است.
آدرس خود يا loopback: اين آدرس IP عبارتست از 127. 0. 0. 1 با اين آدرس IP يك كامپيوتر مي تواند پيغامي را براي خودش ارسال كند. اين آدرس معمولاً براي عيب يابي شبكه و تست كردن آن استفاده مي شود.
default network: يا شبكه پيش فرض كه آدرس IP آن 0. 0. 0. 0 است.
اصولاً در سامانهٔ آیپیدهی به مشترکان، آیپیها به
صورت تعدادی که توانی از عدد ۲ باشد (۲، ۴، ۸، ۱۶، ۳۲، ۶۴ و ۱۲۸)
دستهبندی میشوند. لازم به ذکر است که در هر دستهٔ آیپی اختصاص داده شده
به مشترک آیپیهای اول و آخر بر اساس استاندارد معمولاً غیر قابل
استفاده است و از باقیماندهٔ آیپیها میتوان در شبکهٔ محصورشده استفاده
کرد. به عنوان مثال در یک کلاس هشتتایی، حداکثر شش نشانی آیپی قابل
استفاده است.